Septuaginta
2. Tarihler 33
1Manasse on iki yaşında kral oldu ve Yeruşalim'de elli beş yıl krallık yaptı.
2Ve Rab'bin, İsrailoğullarının önünden söküp attığı ulusların tüm iğrençliklerine uyarak Rab'bin gözünde kötü olanı yaptı.
3Babası Hizkiya'nın yıkmış olduğu yüksek yerleri yeniden inşa etti, Baallar için sütunlar dikti, kutsal koruluklar yaptı, göklerin tüm ordusuna tapındı ve onlara kulluk etti.
4Rab'bin, "Adım sonsuza dek Yeruşalim'de bulunacaktır" dediği Rab'bin Evi'nde sunaklar kurdu.
5Rab'bin Evi'nin her iki avlusunda göklerin tüm ordusu için sunaklar inşa etti.
6Hinnom Vadisi'nde kendi çocuklarını ateşten geçirdi; kehanetlerde bulundu, alametleri yorumladı, büyüler hazırladı, medyumlar ve efsuncular edindi; Rab'bi öfkelendirmek için O'nun gözünde kötülüğü çoğalttı.
7Kendi yaptırdığı oyma ve dökme tasviri Tanrı'nın Evi'ne yerleştirdi; oysa Tanrı, Davut'a ve oğlu Süleyman'a şöyle demişti: "Bütün İsrail oymakları arasından seçtiğim bu evde ve Yeruşalim'de adımı sonsuza dek yaşatacağım."
8"Musa aracılığıyla kendilerine buyurduğum her şeye, tüm yasaya, kurallara ve yargılara uymaya dikkat ederlerse, atalarına verdiğim bu topraklardan İsrail'in ayağını bir daha sarsmayacağım."
9Manasse, Yahuda halkını ve Yeruşalim'de yaşayanları yoldan saptırdı; öyle ki, Rab'bin İsrailoğullarının önünden yok ettiği uluslardan daha çok kötülük yaptılar.
10Rab, Manasse'ye ve halkına seslendi, ama onlar dinlemediler.
11Bu yüzden Rab, Asur kralının ordu komutanlarını onların üzerine gönderdi; onlar da Manasse'yi bağlar içinde ele geçirdiler, ayak prangalarıyla bağlayıp Babil'e götürdüler.
12Sıkıntıya düşünce kendi Rabbi olan Tanrı'nın yüzünü aradı ve atalarının Tanrısı'nın önünde kendini büyük ölçüde alçalttı.
13O'na dua etti; Tanrı da onun yakarışını kabul edip haykırışını işitti ve onu Yeruşalim'e, krallığının başına geri getirdi; o zaman Manasse, Rab'bin Kendisinin Tanrı olduğunu anladı.
14Bundan sonra Davut Kenti'nin dışına, güneybatıdan Gihon yönünde vadideki akarsu boyunca ve Balık Kapısı'nın girişine kadar, kapıyı çevreleyen bir sur inşa etti ve Ofel'e kadar çok yükseltti; ayrıca Yahuda'nın bütün surlu kentlerine ordu komutanları yerleştirdi.
15Yabancıların tanrılarını, Rab'bin Evi'ndeki oyma putu, Rab'bin Evi'nin bulunduğu dağda, Yeruşalim'de ve kentin dışında inşa ettiği bütün sunakları kaldırıp attı.
16Rab'bin sunağını onardı; üzerinde kurtuluş ve övgü kurbanları sundu ve Yahuda halkına İsrail'in Tanrısı Rab'be kulluk etmelerini buyurdu.
17Yine de halk yüksek yerlerde kurban sunmaya devam etti, ancak bunu yalnız kendi Tanrıları Rab için yapıyorlardı.
18Manasse'nin diğer işleri, Tanrısı'na duası ve İsrail'in Tanrısı'nın adıyla kendisine konuşan görenlerin sözleri,
19işte bunlar onun duasının sözlerinde, Tanrı'nın onun yakarışını nasıl işittiğinde, bütün günahlarında, sadakatsizliğinde, dönmesinden önce yüksek yerleri kurduğu, kutsal koruluklarla oyma putları diktiği yerlerde yazılıdır; işte hepsi görenlerin sözlerinde kayıtlıdır.
20Manasse ölüp atalarına kavuştu ve onu kendi evinin bahçesine gömdüler; yerine oğlu Amon kral oldu.
21Amon yirmi iki yaşında kral oldu ve Yeruşalim'de iki yıl krallık yaptı.
22Babası Manasse gibi Rab'bin gözünde kötü olanı yaptı; babası Manasse'nin yaptırdığı bütün putlara kurbanlar sundu ve onlara kulluk etti.
23Ama babası Manasse'nin yaptığı gibi Rab'bin önünde kendini alçaltmadı; aksine, oğlu Amon suçunu daha da artırdı.
24Görevlileri ona komplo kurup onu kendi evinde öldürdüler.
25Ama ülke halkı Kral Amon'a komplo kuranların hepsini öldürdü ve yerine oğlu Yoşiya'yı kral yaptı.
1ΩΝ δεκαδύο ἐτῶν Μανασσῆς ἐν τῷ βασιλεῦσαι αὐτὸν καὶ πεντηκονταπέντε ἔτη ἐβασίλευσεν ἐν ῾Ιερουσαλήμ.
2καὶ ἐποίησε τὸ πονηρὸν ἐναντίον Κυρίου ἀπὸ πάντων τῶν βδελυγμάτων τῶν ἐθνῶν, οὓς ἐξωλόθρευσε Κύριος ἀπὸ προσώπου τῶν υἱῶν ᾿Ισραήλ.
3καὶ ἐπέστρεψε καὶ ᾠκοδόμησε τὰ ὑψηλά, ἃ κατέσπασεν ᾿Εζεκίας ὁ πατὴρ αὐτοῦ, καὶ ἔστησε στήλας τοῖς Βααλὶμ καὶ ἐποίησεν ἄλση καὶ προσεκύνησε πάσῃ τῇ στρατιᾷ τοῦ οὐρανοῦ καὶ ἐδούλευσεν αὐτοῖς.
4καὶ ᾠκοδόμησε θυσιαστήρια ἐν οἴκῳ Κυρίου, οὗ εἶπε Κύριος· ἐν ῾Ιερουσαλὴμ ἔσται τὸ ὄνομά μου εἰς τὸν αἰῶνα.
5καὶ ᾠκοδόμησε θυσιαστήρια πάσῃ τῇ στρατιᾷ τοῦ οὐρανοῦ ἐν ταῖς δυσὶν αὐλαῖς οἴκου Κυρίου.
6καὶ αὐτὸς διήγαγε τὰ τέκνα αὐτοῦ ἐν πυρὶ ἐν Γεβενεννὸμ καὶ ἐκληδονίζετο καὶ οἰωνίζετο καὶ ἐφαρμακεύετο καὶ ἐποίησεν ἐγγαστριμύθους καὶ ἐπᾳοιδούς· καὶ ἐπλήθυνε τοῦ ποιῆσαι τὸ πονηρὸν ἐναντίον Κυρίου τοῦ παροργίσαι αὐτόν.
7καὶ ἔθηκε τὸ γλυπτὸν καὶ τὸ χωνευτόν, εἰκόνα ἣν ἐποίησεν, ἐν οἴκῳ Θεοῦ, οὗ εἶπε Θεὸς πρὸς Δαυὶδ καὶ πρὸς Σαλωμὼν υἱὸν αὐτοῦ· ἐν τῷ οἴκῳ τούτῳ καὶ ῾Ιερουσαλήμ, ἣν ἐξελεξάμην ἐκ πασῶν φυλῶν ᾿Ισραήλ, θήσω τὸ ὄνομά μου εἰς τὸν αἰῶνα·
8καὶ οὐ προσθήσω σαλεῦσαι τὸν πόδα ᾿Ισραὴλ ἀπὸ τῆς γῆς, ἧς ἔδωκα τοῖς πατράσιν αὐτῶν, πλὴν ἐὰν φυλάσσωνται τοῦ ποιῆσαι πάντα, ἃ ἐνετειλάμην αὐτοῖς, κατὰ πάντα τὸν νόμον καὶ τὰ προστάγματα καὶ τὰ κρίματα ἐν χειρὶ Μωϋσῆ.
9καὶ ἐπλάνησε Μανασσῆς τὸν ᾿Ιούδαν καὶ τοὺς κατοικοῦντας ἐν ῾Ιερουσαλὴμ τοῦ ποιῆσαι τὸ πονηρὸν ὑπὲρ πάντα τὰ ἔθνη, ἃ ἐξῇρε Κύριος ἀπὸ προσώπου υἱῶν ᾿Ισραήλ.
10καὶ ἐλάλησε Κύριος ἐπὶ Μανασσῆ καὶ ἐπὶ τὸν λαὸν αὐτοῦ, καὶ οὐκ ἐπήκουσαν.
11καὶ ἤγαγε Κύριος ἐπ’ αὐτοὺς τοὺς ἄρχοντας τῆς δυνάμεως τοῦ βασιλέως ᾿Ασσούρ, καὶ κατέλαβον τὸν Μανασσῆ ἐν δεσμοῖς καὶ ἔδησαν αὐτὸν ἐν πέδαις καὶ ἤγαγον εἰς Βαβυλῶνα.
12καὶ ὡς ἐθλίβη, ἐζήτησε τὸ πρόσωπον Θεοῦ τοῦ Κυρίου αὐτοῦ καὶ ἐταπεινώθη σφόδρα ἀπὸ προσώπου Θεοῦ πατέρων αὐτοῦ.
13καὶ προσηύξατο πρὸς αὐτόν, καὶ ἐπήκουσεν αὐτοῦ· καὶ ἐπήκουσε τῆς βοῆς αὐτοῦ καὶ ἐπέστρεψεν αὐτὸν εἰς ῾Ιερουσαλὴμ ἐπὶ τὴν βασιλείαν αὐτοῦ· καὶ ἔγνω Μανασσῆς, ὅτι Κύριος αὐτός ἐστι Θεός.
14καὶ μετὰ ταῦτα ᾠκοδόμησε τεῖχος ἔξω τῆς πόλεως Δαυὶδ ἀπὸ λιβὸς κατὰ Γιὼν ἐν τῷ χειμάρρῳ καὶ κατὰ τὴν εἴσοδον τὴν διὰ τῆς πύλης τῆς ἰχθυϊκῆς ἐκπορευομένων τὴν πύλην τὴν κυκλόθεν καὶ εἰς ᾿Οφλὰ καὶ ὕψωσε σφόδρα. καὶ κατέστησεν ἄρχοντας τῆς δυνάμεως ἐν πάσαις ταῖς πόλεσι ταῖς τειχήρεσιν ἐν ᾿Ιούδᾳ
15καὶ περιεῖλε τοὺς θεοὺς τοὺς ἀλλοτρίους καὶ τὸ γλυπτὸν ἐξ οἴκου Κυρίου καὶ πάντα τὰ θυσιαστήρια, ἃ ᾠκοδόμησεν ἐν ὄρει οἴκου Κυρίου καὶ ἐν ῾Ιερουσαλὴμ καὶ ἔξωθεν τῆς πόλεως.
16καὶ κατώρθωσε τὸ θυσιαστήριον Κυρίου καὶ ἐθυσίασεν ἐπ’ αὐτὸ θυσίαν σωτηρίου καὶ αἰνέσεως καὶ εἶπε τῷ ᾿Ιούδᾳ τοῦ δουλεύειν Κυρίῳ Θεῷ ᾿Ισραήλ·
17πλὴν ἔτι ὁ λαὸς ἐπὶ τῶν ὑψηλῶν ἐθυσίαζε, πλὴν Κύριος ὁ Θεὸς αὐτῶν.
18καὶ τὰ λοιπὰ τῶν λόγων Μανασσῆ καὶ ἡ προσευχὴ αὐτοῦ ἡ πρὸς τὸν Θεὸν καὶ λόγοι τῶν ὁρώντων τῶν λαλούντων πρὸς αὐτὸν ἐπ’ ὀνόματι Θεοῦ ᾿Ισραὴλ
19ἰδοὺ ἐπὶ λόγων προσευχῆς αὐτοῦ, ὡς καὶ ἐπήκουσεν αὐτοῦ, καὶ πᾶσαι αἱ ἁμαρτίαι αὐτοῦ καὶ ἀποστάσεις αὐτοῦ καὶ οἱ τόποι, ἐφ’ οἷς ᾠκοδόμησεν ἐν αὐτοῖς τὰ ὑψηλὰ καὶ ἔστησεν ἐκεῖ ἄλση καὶ γλυπτά, πρὸ τοῦ ἐπιστρέψαι, ἰδοὺ γέγραπται ἐπὶ τῶν λόγων τῶν ὁρώντων.
20καὶ ἐκοιμήθη Μανασσῆς μετὰ τῶν πατέρων αὐτοῦ, καὶ ἔθαψαν αὐτὸν ἐν παραδείσῳ οἴκου αὐτοῦ· καὶ ἐβασίλευσεν ἀντ’ αὐτοῦ ᾿Αμὼν υἱὸς αὐτοῦ.
21῍Ων ἐτῶν εἴκοσι καὶ δύο ᾿Αμὼν ἐν τῷ βασιλεύειν αὐτὸν καὶ δύο ἔτη ἐβασίλευσεν ἐν ῾Ιερουσαλήμ.
22καὶ ἐποίησε τὸ πονηρὸν ἐνώπιον Κυρίου, ὡς ἐποίησε Μανασσῆς ὁ πατὴρ αὐτοῦ, καὶ πᾶσι τοῖς εἰδώλοις, οἷς ἐποίησε Μανασσῆς ὁ πατὴρ αὐτοῦ, ἔθυεν ᾿Αμὼν καὶ ἐδούλευσεν αὐτοῖς.
23καὶ οὐκ ἐταπεινώθη ἐναντίον Κυρίου, ὡς ἐταπεινώθη Μανασσῆς ὁ πατὴρ αὐτοῦ, ὅτι υἱὸς αὐτοῦ ᾿Αμὼν ἐπλήθυνε πλημμέλειαν.
24καὶ ἐπέθεντο αὐτῷ οἱ παῖδες αὐτοῦ καὶ ἐπάταξαν αὐτὸν ἐν οἴκῳ αὐτοῦ.
25καὶ ἐπάταξεν ὁ λαὸς τῆς γῆς τοὺς ἐπιθεμένους ἐπὶ τὸν βασιλέα ᾿Αμών, καὶ ἐβασίλευσεν ὁ λαὸς τῆς γῆς τὸν ᾿Ιωσίαν υἱὸν αὐτοῦ ἀντ’ αὐτοῦ.
1Manasses was twelve years old when he began to reign, and he reigned fifty-five years in Jerusalem.
2And he did that which was evil in the sight of the Lord, according to all the abominations of the heathen, whom the Lord destroyed from before the face of the children of Israel.
3And he returned and built the high places, which his father Ezekias had pulled down, and set up images to Baalim, and made groves, and worshipped all the host of heaven, and served them.
4And he built altars in the house of the Lord, concerning which the Lord said, In Jerusalem shall be my name for ever.
5And he built altars to all the host of heaven in the two courts of the house of the Lord.
6He also passed his children through the fire in the valley of Benennom; and he divined, and used auspices, and sorceries, and appointed those who had divining spirits, and enchanters, and wrought abundant wickedness before the Lord, to provoke him.
7And he set the graven [image], the molten [statue], the idol which he made, in the house of God, of which God had said to David and to Solomon his son, In this house, and Jerusalem, which I have chosen out of all the tribes of Israel, I will put my name for ever;
8and I will not again remove the foot of Israel from the land which I gave to their fathers, if only they will take heed to do all things which I have commanded them, according to all the law and the ordinances and the judgments [given] by the hand of Moses.
9So Manasses led astray Juda and the inhabitants of Jerusalem, to do evil beyond all the nations which the Lord cast out from before the children of Israel.
10And the Lord spoke to Manasses, and to his people: but they hearkened not.
11And the Lord brought upon them the captains of the host of the king of Assyria, and they took Manasses in bonds, and bound him in fetters, and brought him to Babylon.
12And when he was afflicted, he sought the face of the Lord his God, and was greatly humbled before the face of the God of his fathers;
13and he prayed to him: and he hearkened to him, and listened to his cry, and brought him back to Jerusalem to his kingdom: and Manasses knew that the Lord he is God.
14And afterward he built a wall without the city of David, from the southwest southward in the valleys and at the entrance through the fish-gate, as men go out by the gate round about, even as far as Opel: and he raised it much, and set captains of the host in all the fortified cities in Juda.
15And he removed the strange gods, and the graven [image] out of the house of the Lord, and all the altars which he had built in the mount of the house of the Lord, and in Jerusalem, and without the city.
16And he repaired the altar of the Lord, and offered upon it a sacrifice of peace-offering and thank-offering, and he told Juda to serve the Lord God of Israel.
17Nevertheless the people still sacrificed on the high places, only to the Lord their God.
18And the rest of the acts of Manasses, and his prayer to God, and the words of the seers that spoke to him in the name of the God of Israel,
19behold, [they are] in the account of his prayer; and [God] hearkened to him. And all his sins, and his backslidings, and the spots on which he built the high places, and set there groves and graven images, before he repented, behold, they are written in the books of the seers.
20And Manasses slept with his fathers, and they buried him in the garden of his house: and Amon his son reigned in his stead.
21Amon was twenty and two years old when he began to reign, and he reigned two years in Jerusalem.
22And he did that which was evil in the sight of the Lord, as his father Manasses did: and Amon sacrificed to all the idols which his father Manasses had made, and served them.
23And he was not humbled before the Lord as his father Manasses was humbled; for his son Amon abounded in transgression.
24And his servants conspired against him, and slew him in his house.
25And the people of the land slew the men who had conspired against king Amon; and the people of the land made Josias his son king in his stead.
Açıklamalar
- Ayet 3
Grekçe metindeki "alse" kelimesi İbranice "Asherah" kelimesinin kutsal koruluklar olarak tercüme edilmesinden kaynaklanan Helenistik bir yorumdur.
- Ayet 6
Grekçe metin, Masoretik metindeki tekil "oğlunu" ifadesine karşın çoğul "çocuklarını" ifadesini kullanarak Manasse'nin günahının boyutunu vurgular.
- Ayet 11
Masoretik metindeki "dikenler/kancalar arasında" ifadesi Grekçe metinde "bağlar/zincirler içinde" olarak çevrilerek askeri esaret vurgulanmıştır.
- Ayet 20
Grekçe metindeki "paradeisos" kelimesi, Pers kraliyet bahçelerini tanımlayan antik bir terim olup kraliyet mezar alanının ihtişamını belirtir.